Logo - Archief Eemland

Zoeken door alles

Oorlogsarchief Rode Kruishelpster Adriana Nefkens gedigitaliseerd

Een kijkje in onbekend krijgsgevangenenkamp in het Soesterkwartier
Op dit moment maakt Archief Eemland opnames van de restauratie en digitalisering van het Amersfoorts oorlogsarchief van Adriana Nefkens. In de Tweede Wereldoorlog was zij Rode Kruishelpster in het vrijwel onbekende krijgsgevangenenkamp in de Zonnebloemstraat gelegen in het Soesterkwartier. Dit kamp werd in september 1943 verplaatst naar de Waterloo Kazerne - nu Bernardkazerne.
Het archief van Adriana Nefkens maakt deel uit van het project ‘Oorlogsarchieven Amersfoort’. Dit project is gericht op het restaureren, conserveren en digitaliseren van de belangrijkste archieven van en over Kamp Amersfoort. Daartoe behoren ook de bewaard gebleven administratie van Kamp Amersfoort en het persoonlijke archief van Loes van Overeem, de officiële vertegenwoordigster van het Rode Kruis aan wie het kamp werd overgedragen op 19 april 1945.
Metamorfoze, het nationale programma van het Ministerie van OCW voor het behoud van papieren erfgoed, financiert en ondersteunt het project.
Dit archief plaatsen we online nadat het is gedigitaliseerd. 

Adriana Nefkens
Adriana Nefkens. Foto uit privécollectie Marianne de Rijke.

Voor de opnames van het filmpje spraken we Marianne de Rijke, de dochter van Adriana Nefkens. Marianne de Rijke: “De eerste jaren na de oorlog werd bij ons thuis weinig over de oorlog gesproken. In de jaren '80 werden de herinneringen niet meer onderdrukt en gingen ze een steeds grotere en bepalende rol spelen in ons gezin. Het filmpje is een mooi eerbetoon aan mijn moeder die als Rode Kruishelpster tijdens de oorlog regelmatig haar leven in de waagschaal heeft gesteld.”

Nefkens Marianne

Krijgsgevangenenkamp in het Soesterkwartier
Op 29 april 1943, dit jaar 75 jaar geleden, werd de laatste lichting Nederlandse militairen door de Duitse bezetter in krijgsgevangenschap geroepen. Dit vormde de aanleiding voor de bekende april-meistakingen. In het Amersfoortse Soesterkwartier werd een kamp ingericht waar militairen zich moesten melden, waarna ze op transport naar Duitsland of verder werden gesteld. Archief Eemland beschikt over het archief van Adriana Nefkens die namens het Rode Kruis binnen het kamp werkzaam was. Zij heeft het dagelijks leven in en rond dit kamp nauwkeurig vastgelegd.
Ook schreef zij een uitgebreid verslag over één van de transporten vanuit Amersfoort naar kamp Stanislau in Polen. Omdat er geen Duitse helpsters beschikbaar waren, werden zij en mevrouw Hiddink gevraagd om de verzorging van een groep van 20 Hollandse officieren die op ziekteverlof waren geweest – en nu terug moesten naar Stanislau – op zich te nemen.
Een historicus werkt aan een boek over het kamp Stanislau, waaruit ook nog een spectaculaire ontsnappingspoging is gedaan. Bij het NIOD bevinden zich diverse verslagen van officieren die in Stanislau gevangen hebben gezeten. Kortom: dit vrijwel vergeten verhaal uit de Tweede Wereldoorlog kan vanuit meerdere invalshoeken benaderd worden.

75040
Groepen militairen die zich hadden gemeld bij het barakkenkamp aan de Zonnebloemstraat, om krijgsgevangen te worden genomen (1943). 
Bron: Archief Eemland foto 75040

maandag 12 maart 2018