Een dag in het leven van...

een publieksarchivaris bij Archief Eemland.

Bij Archief Eemland is geen dag hetzelfde. Onze publieksarchivaris is het aanspreekpunt voor bezoekers, vragenstellers, onderzoekers en toevallige passanten – online en op de publieksvloer. In deze blog geeft publieksarchivaris Lois Muller een kijkje achter de schermen op een gemiddelde werkdag: van het ophalen van stukken tot het meedenken bij een stamboomonderzoek, en van bijzondere vondsten tot gespreken die geschiedenis persoonlijk maken.

De werkdag begint: teamoverleg en procesverbetering

Ik begin de dag met het doornemen van de binnengekomen mail en om 9 uur is de dagstart. Dit is een teamoverleg van 15 minuten waarin we, met de collega's die aan- en rond de balie werken, de lopende zaken doornemen en dingen bespreken waar we vandaag rekening mee moeten houden.

Op maandagochtend hebben we in plaats hiervan een weekstart. Dit is een langer teamoverleg van 45 minuten met meer agendapunten en meer collega's. Tot 10 uur hebben we verder de tijd voor afspraken waar het hele team bij moet zijn. Vandaag pas ik bijvoorbeeld met een collega een interne handleiding aan over het beschrijven van foto's. We streven namelijk naar een zo uniform mogelijke beschrijvingsmethode.

Bezoekers op de publieksvloer: op zoek naar bouwdossiers en meer

We halen de kar uit het depot met archiefstukken voor bezoekers die vandaag komen, deze zijn al eerder klaar gelegd. Om 10 uur gaan onze deuren open en kunnen bezoekers binnenkomen, vanaf dat moment is onze publieksvloer vrij toegankelijk. Zo zijn er ook veel mensen die tijdens hun bibliotheekbezoek een nieuwsgierig rondje door het gebouw lopen, of ons permanente expositie ‘Eemkwartier’ bezoeken.

Al snel lopen de eerste bezoekers binnen, de één voor de notulen van het gemeentebestuur van Soest uit de jaren 80. Een ander voor het bouwdossier van haar huis. Het gros van onze binnenkomende vragen gaan over bouwdossiers. Helaas kunnen niet altijd alle vragen beantwoord worden met de beschikbare informatie. Op bouwtekeningen uit begin 20ste eeuw bijvoorbeeld, stonden zelfs nauwelijks afmetingen op. Zo zoekt deze mevrouw hoe het leidingwerk loopt achter haar keuken, maar leidingwerk was tot 2009 niet verplicht om aan te geven bij het aanvragen van een bouwvergunning. Toch vindt ze het leuk om het originele bouwdossier uit 1934 te zien, drie mooie blauwdrukken van haar huizenblok, de vergunning zelf en een vragenformulier dat met de typemachine werd ingevuld.

Erfgoed persoonlijk maken: de verhalen achter de archieven

Een andere bezoeker komt voor het archief van een architect, Willem van Gent. Zijn bekendste werk is de oud-katholieke kerk aan ‘t Zand 13 (1927). Hier gaat onze bezoeker binnenkort trouwen en ze is nieuwsgierig naar de architect van haar trouwlocatie. Toevallig heeft de dochter van deze architect, Willemijn van Gent, recent een boek geschreven over haar vader, zijn werk en privéleven. Mede door onze hulp heeft ze nog een aantal ‘nieuwe’ panden kunnen achterhalen van haar vader. De toekomstige bruid was erg blij dat ik naast de aangevraagde stukken ook dit boek voor haar heb klaargelegd, het vertelde veel meer over de persoon achter de architect. Ik heb haar ook in contact gebracht met Willemijn van Gent. Dit soort dingen maken ons werk leuk, dat we verhalen met elkaar kunnen verbinden.

Een oorlogsdagboek na 70 jaar gevonden op zolder

Dan belt iemand met de vraag of wij het dagboek willen hebben dat haar vader bijhield tijdens de tweede wereldoorlog. Deze is pas tien jaar geleden gevonden door een aannemer die zijn toenmalig huis op de Berg grondig aan het verbouwen was. Haar vader hield van december 1940 tot januari 1943 een dagboek bij, tot hij werd opgeroepen voor tewerkstelling in Duitsland en in onderduik ging. Het dagboek, vol met herinneringen verstopte hij achter een plint op zolder. Niemand wist ervan tot ruim zeventig jaar later. Dat is nog eens een mooie aanwinst! We starten de administratie op om de overdracht officieel te maken.

Middag op het archief: vrijwilligers, stamboomonderzoek en fotovragen

Om half één maak ik met een bammetje in de hand een lunchwandeling met een collega. Het is lekker weer dus we strijken ook even neer op een bankje in de zon aan de Eem. In de middag komen de vrijwilligers van de paleografiegroep. Erg fijn dat zij de resoluties van het stadsbestuur uit 1630 beter vindbaar maken met beschrijvingen voor onze website. We maken even een praatje.

Verder help ik een vader en dochter op weg bij hun stamboomonderzoek en bij een andere bezoeker probeer ik duiding te geven aan een middeleeuwse tekst over een inboedel. Best lastig met een moeilijk handschrift. De dag gaat verder snel voorbij met nog wat mails en een bericht dat ik voor onze social media samenstel.

Tegen het einde van de middag komt er nog een man binnen die foto's op onze website wil zien die thuis, vanwege het auteursrecht, niet te zien zijn. Hij zoekt informatie over een voetbalclub uit de jaren 80, het liefst met bepaalde leden van toen. Een zoekactie leidt tot slechts twee foto's van de club, maar niet de gewenste. Wel hebben we een paar clubblaadjes en krantenadvertenties uit die tijd, maar ook daarin helaas niet wat hij hoopte te vinden. Wel geeft het een tijdsbeeld van de club, de omvang, haar sponsors en mededelingen van het bestuur, gelukkig vind hij dat ook erg interessant en roept het weer nieuwe vragen op.

Iedere dag een nieuw verhaal in het archief

Aan het einde van de dag sluiten we de bezoekersvloer en zorgen we dat de archiefstukken weer op de juiste wijze worden opgeborgen in een geconditioneerd depot.

Elke dag is anders in het archief – er komen steeds andere verhalen boven drijven en er worden nieuwe vragen gesteld. Ik heb nu al met ‘slechts’ 3,5 jaar werkervaring bij Archief Eemland door dat er nog veel onbekende verhalen liggen te wachten om ontdekt te worden. Heeft u zelf een vraag of wilt u gewoon eens langskomen? U bent van harte welkom op de publieksvloer of online. We helpen u graag verder!

Auteur: Lois Muller